Direct contact?
Lenneke Jansen
Neem contact op Lenneke Jansen Onderwijsadviseur
Neem contact op

Willen jullie het proces van curriculumherziening zorgvuldig aanpakken, zonder alles zelf te hoeven uitzoeken? Met Ons Curriculum begeleiden we jullie stap voor stap: van inzicht in het huidige onderwijsaanbod tot onderbouwde keuzes voor de verdere ontwikkeling van jullie curriculum. Zo houden jullie de regie, wordt eigenaarschap en initiatief nemen gestimuleerd en zorgen wij voor structuur, inhoudelijke scherpte en praktische begeleiding.

Wat is Ons Curriculum?

Ons Curriculum is een begeleid en op maat gemaakt traject waarbij de geactualiseerde kerndoelen worden gebruikt als spiegel voor de kwaliteit, samenhang en doelgerichtheid van jullie onderwijsaanbod. Niet de vraag welke methode straks de kerndoelen dekt staat centraal, maar: wat willen wij onze leerlingen meegeven, wat vraagt onze context en hoe wordt onze visie zichtbaar in de dagelijkse praktijk? Binnen Ons Curriculum krijgen jullie scherp in beeld hoe het huidige onderwijs zich verhoudt tot de geactualiseerde kerndoelen én tot jullie eigen visie. Het wordt duidelijk wat al stevig staat, waar samenhang ontbreekt en welke onderdelen vragen om aanscherping. Vanuit dat inzicht maken jullie bewuste keuzes voor de verdere ontwikkeling van het curriculum.

De nu-meting is een rubrics per leergebied en fungeert binnen Ons Curriculum als belangrijk middel om te komen tot overzicht, inzicht en richting. Het is nadrukkelijk geen controle-instrument en geen oordeel over de kwaliteit van de school of het team. De waarde zit in het professionele gesprek dat ontstaat. Denk aan: waar baseren we ons beeld op, welk bewijs hebben we, waar kijken teamleden verschillend naar dezelfde praktijk en welke keuzes maken we voor het vervolg?

Het gaat om:

  • Overzicht: welke leergebieden, domeinen en kerndoelen zijn al goed herkenbaar in het aanbod?  
  • Inzicht: waar zien we hiaten, losse activiteiten, verschillen tussen bouwen of papieren dekking?  
  • Richting: welke vervolgstappen zijn nodig, haalbaar en passend bij uw schoolontwikkeling?

Waarom Ons Curriculum?

De actualisatie van de kerndoelen vraagt om meer dan een methodekeuze. Curriculumontwikkeling raakt aan aanbod, didactiek, doorgaande lijnen, toetsing, kwaliteitszorg, teamontwikkeling en leiderschap. Met Ons Curriculum pakken jullie dit zorgvuldig en in samenhang aan. Jullie houden de regie, wij bieden begeleiding waar dat nodig is. Geen vast programma, maar een traject op maat dat start bij jullie visie, praktijk en ontwikkelvraag. Zo wordt de actualisatie een gerichte kwaliteitsslag in jullie curriculum.

Van bedoeling naar praktijk en opbrengst

Binnen Ons Curriculum kijken we niet alleen naar wat is vastgelegd, maar ook naar wat daarvan zichtbaar wordt in de dagelijkse onderwijspraktijk en bij leerlingen. Zo ontstaat een scherper beeld van de kwaliteit van jullie huidige curriculum: klopt de lijn van wat jullie beogen, naar wat leraren doen, tot wat leerlingen leren en ervaren?

CurriculumlaagKernvraagWaar kijken we bijvoorbeeld naar?
Beoogd curriculumWat hebben jullie gepland, afgesproken of vastgelegd?Leerlijnen, methodes, kwaliteitskaarten, jaarplanning, schoolafspraken, visie, beleidsstukken.
Uitgevoerd curriculumWat gebeurt er daadwerkelijk in de groepen?Lessen, routines, thema’s, projecten, didactisch handelen, bouwafspraken, teamafspraken.
Gerealiseerd curriculumWat wordt zichtbaar bij leerlingen?Leerlingwerk, gedrag, gesprekken, producten, toetsen, portfolio’s, presentaties, reflecties en ervaringen.

 

Deze manier van kijken voorkomt dat curriculumontwikkeling beperkt blijft tot papieren dekking. Een kerndoel kan in een plan, methode of leerlijn staan, maar nog onvoldoende terugkomen in lessen of leerlingwerk. Andersom kan er in de klas al veel waardevols gebeuren, zonder dat dit goed is vastgelegd, gedeeld of verbonden aan een doorgaande lijn. Juist die verbinding is belangrijk: tussen visie en aanbod, tussen afspraken en handelen, en tussen onderwijs en wat leerlingen daadwerkelijk laten zien. Zo wordt duidelijk waar het curriculum stevig staat en waar aanscherping nodig is.

Hoe verloopt Ons Curriculum 

De omvang en diepgang van het traject stemmen we af op jullie school. We sluiten aan bij jullie visie, de vragen die leven, de gekozen leergebieden en de ontwikkelfase van het team. 

Om het vervolgtraject goed te laten verlopen, is het belangrijk dat het team beschikt over een gezamenlijke basiskennis over de actualisatie van de kerndoelen. Afhankelijk van de beginsituatie kan daarom een informatieve startsessie worden ingezet als stap 0, voorafgaand aan het verdere traject. 

StapWat gebeurt er?DoelOpbrengst
0Kennissessie actualisatie Kerndoelen voor hele teamDuidelijkheid over inhoud actualisatie en waarom dit van belang is.Gedeeld vertrekpunt, gemeenschappelijke taal en voldoende basiskennis voor verdere traject.
1Verkennend gesprekScherp krijgen vanuit welke visie de school werkt, welke vragen er leven, welke stappen al zijn gezet en welke context belangrijk is.Gezamenlijke start, duidelijke focus en afspraken over het traject.
2Keuze voor leergebied(en)Voorkomen dat alles tegelijk wordt onderzocht en de diepgang verloren gaat.Selectie van een of enkele leergebieden die nu het meest relevant zijn.
3Invullen van de rubricsOnderbouwd beeld vormen per leergebied, domein en kerndoel.Eerste beeld van wat sterk staat, wat in ontwikkeling is en waar hiaten zichtbaar zijn.
4Duidingssessie per leergebied, inclusief inventarisatie van ingevulde rubricsScores, opmerkingen en bewijs samen bekijken en bespreken met de visie en context van de school als uitgangspunt.Gedeeld en onderbouwd beeld van wat sterk staat, wat aandacht vraagt en welke prioriteiten passen bij de visie en context van de school.
5Plan van aanpak met verslag en begeleidingsvoorstel op maatVertalen van inzichten naar concrete en haalbare vervolgstappen.Plan met doelen, werkwijze, rollen, planning, evaluatie en eventuele begeleiding.

De Rubrics: van eerste beeld naar teamgesprek 

Binnen Ons Curriculum gebruiken we rubrics om scherp en gestructureerd te kijken naar het curriculum. Een deel van het team vult de rubrics in per leergebied. Zo ontstaat een eerste beeld van wat al sterk staat, wat in ontwikkeling is en waar versterking nodig is. De rubrics helpen om verder te kijken dan methode- of papieren dekking. Ze maken zichtbaar of doelen terugkomen in de planning, in het dagelijks handelen van leraren en in wat leerlingen laten zien.

De ingevulde rubrics vormen de basis voor de duidingssessie met het hele team. Daar worden de uitkomsten samen besproken en verdiept. Denk aan gespreksonderwerpen als: waar baseren we ons beeld op, welk bewijs zien we en welke keuzes vraagt dit van de school? De rubrics is geen beoordelingsinstrument, maar een middel om het professionele gesprek te versterken en te komen tot onderbouwde keuzes voor de verdere ontwikkelroute.

De duidingssessie: van scores naar gezamenlijk beeld 

Na het invullen van de rubrics maakt de adviseur een eerste inventarisatie. Daarbij wordt gekeken naar patronen: welke onderdelen scoren hoog, waar zijn lage of wisselende beelden zichtbaar en waar lijken verschillen te zitten tussen bouwen, groepen of teamleden? Deze inventarisatie is bedoeld als voorbereiding. De echte duiding vindt plaats in de duidingssessie met het team. Per gekozen leergebied organiseren we een aparte verdiepende sessie. Daardoor is er voldoende tijd om niet alleen de uitkomst te bespreken, maar vooral het verhaal achter de uitkomst. Het gesprek gaat steeds over bewijs, betekenis en vervolgstappen. 

  • Waar zien we dit kerndoel terug in planning, methode, leerlijn of kwaliteitskaart? 
  • Waar zien we dit terug in lessen, thema’s, routines, projecten of didactisch handelen? 
  • Wat zien we daadwerkelijk terug bij leerlingen? 
  • Welke onderdelen zijn stevig, passen bij onze visie en moeten we vooral behouden of borgen? 
  • Waar lukt het nog onvoldoende om onze visie zichtbaar te maken in de praktijk, en waar zien we hiaten, kwetsbaarheden of verschillen tussen bouwen of groepen? 
  • Is er sprake van papieren dekking: wel zichtbaar in documenten, maar nog niet sterk in de praktijk? Of doen we juist dingen in de praktijk die we nog niet op papier hebben afgesproken.  
  • Welke vervolgstappen zijn logisch, haalbaar en het meest kansrijk? 

Wat levert Ons Curriculum ons op? 

Ons Curriculum levert meer op dan een ingevuld instrument. Het traject brengt samenhang aan tussen visie, kerndoelen, onderwijspraktijk en wat leerlingen daadwerkelijk laten zien. De nu-meting helpt daarbij om te komen tot overzicht, inzicht en richting. Op basis daarvan ontstaat een onderbouwd beeld van wat jullie school wil behouden, versterken of verder ontwikkelen. 

Daarmee sluit Ons Curriculum direct aan bij de kwaliteitszorg van de school. De opbrengsten helpen om ambities uit het schoolplan en jaarplan concreet te maken, te onderbouwen en te vertalen naar gerichte acties in de onderwijspraktijk. 

OpbrengstBetekenis voor uw school
Gedeeld beeld per leergebiedHet team weet waar het onderwijsaanbod al sterk aansluit bij de visie, kerndoelen en behoeften van leerlingen.
Inzicht in ontwikkelpuntenZichtbaar wordt waar sprake is van hiaten, overlap, versnippering, leraarafhankelijkheid of onvoldoende opbouw.
Aandacht voor doorgaande lijnDe school ziet waar de opbouw tussen groepen of bouwen sterker en samenhangender kan.
Bewijs uit praktijk en leerlingontwikkelingHet team kijkt verder dan methode- of toetsdekking en betrekt ook lessen, leerlingwerk, observaties, producten en ervaringen.
Prioriteiten voor het vervolgDe school kiest gericht wat nu het meest belangrijk, kansrijk en haalbaar is.
Verbinding met kwaliteitszorg, schoolplan en jaarplanDe inzichten geven concrete invulling aan bestaande ambities, doelen en verbeterpunten.
Ontwikkelroute op maatDe inzichten worden vertaald naar doelen, acties, rollen, planning, evaluatie en passende begeleiding.

Van analyse naar ontwikkelroute op maat 

Op basis van het verkennende gesprek, de ingevulde rubrics en de duidingssessie per leergebied stellen we een Ontwikkelroute op. Dit document bestaat uit een verslag en een begeleidingsvoorstel. Samen maken deze duidelijk waar jullie school nu staat, welke keuzes prioriteit hebben en welke vervolgstappen passen bij de visie, context en ontwikkelbehoeften. 

De Ontwikkelroute bestaat uit: 

1. Verslag van het proces en de opbrengsten

In het verslag beschrijven we: 

  • de visie van waaruit de school werkt;  
  • de huidige situatie en vraagstelling van de school;  
  • de belangrijkste inzichten uit de nu-meting en duidingssessie per leergebied;  
  • sterke onderdelen die behouden of geborgd kunnen worden;  
  • hiaten, kwetsbaarheden en ontwikkelpunten die aandacht vragen;  
  • conclusies en advies voor ontwikkeling en vervolg.  

2. Begeleidingsvoorstel voor de vervolgstap

In het begeleidingsvoorstel vertalen we de inzichten naar een passende aanpak voor de schoolpraktijk. Daarbij werken we onder andere uit: 

  • concrete resultaatdoelen en gedragsdoelen;  
  • de rol van schoolleiding, kartrekkers, werkgroep of stuurgroep;  
  • inzet van teambijeenkomsten, bouwsessies, werkgroepen of klassenbezoeken;  
  • verbinding met kwaliteitszorg, schoolplan en jaarplan;  
  • planning en eventuele kostenraming.  

Waar passend kan de digitale tool Ons Curriculum onderdeel zijn van het begeleidingsvoorstel. Met deze digitale tool wordt jullie schooleigen curriculum concreet en stuurbaar van visie en kerndoelen naar leerdoelen, leerlijnen, didactiek, differentiatie en dagelijks handelen in de klas. De tool helpt leerdoelen te ordenen per leerjaar en periode, de ontwikkeling van leerlingen te volgen, het onderwijs doelgericht te plannen en methodes bewust als bron te gebruiken.