Gepubliceerd op 1 juli 2026
Leestijd 5 min.

Thematisch lezen sluit aan bij het thema dat je volgt bij je methode, zoals bij de zaakvakken of je lees- of taalmethode. Dat houdt in dat leerlingen over een langere periode meerdere teksten lezen binnen hetzelfde onderwerp. Dat zijn verschillende soorten teksten: informatieve boeken, fictieboeken, nieuwsartikelen en andere teksten. Ze worden als het ware helemaal ondergedompeld in het thema. Hierdoor bouwen leerlingen voorkennis op over een specifiek thema, maar ook een grotere woordschat. Door de voorkennis blijft vervolgens lesstof uit de methode beter hangen.

Wanneer je het bij het vak geschiedenis over bijvoorbeeld de Romeinen hebt, kun je hierover enorm veel boeken de klas in halen om er meer over te lezen en te leren. Maar niet elk boek is geschikt voor jouw groep. Denk maar eens aan:

  • De verschillende leesniveaus
  • Het samenstellen van een gevarieerd aanbod met diverse soorten boeken en genres
  • Het vinden van zowel verhalende als informatieve teksten
  • De mogelijkheid om te differentiëren
  • Het vinden van boeken die naar waarheid geschreven zijn, want klopt de inhoud wel?
  • En dan moet de inhoud ook nog aansluiten bij het thema en de methode.

Het kan dus een flinke klus zijn om de juiste boeken te vinden voor het thema in jouw klas. Met Themaplein is dit uitzoekwerk al voor je gedaan door boekenpakketten samen te stellen die perfect aansluiten op de thema’s uit jouw methode.

Waarom is thematisch lezen effectief?

Thematisch lezen zorgt voor een stevige en brede basis.

Zonder voorkennis raakt het werkgeheugen van de leerling vele malen sneller overbelast. Terwijl leerlingen die voorkennis hebben de nieuwe informatie kunnen verbinden aan dat wat ze al weten. Ze bouwen verder op hun bestaande woordenschat en kennis. Hierdoor ontstaat er ruimte voor een dieper tekstbegrip en kritisch denken. Thematisch lezen is effectief, juist ook voor de leerling met een lagere woordenschat. Omdat je een periode lang met hetzelfde thema werkt en de woorden regelmatig herhaalt ontstaat ook bij deze leerlingen een breder begrip en grotere woordenschat.

Praktijkvoorbeeld: meer uit je zaakvakken halen

Een school werkt in groep 6 met een thema over de ruimte. De methode biedt een sterke introductie op het onderwerp, maar de leerkracht wil leerlingen niet alleen tijdens het lesuur hier aan laten werken. De leerkracht wil ze meer laten lezen binnen hetzelfde thema en een verdiepende opdracht geven.

Door verschillende aanvullende boeken aan te bieden over astronauten, planeten, ruimtevaart en sterrenkunde blijven leerlingen wekenlang met hetzelfde onderwerp bezig. Ze komen dezelfde begrippen in verschillende contexten en diverse type teksten tegen en bouwen steeds meer voorkennis op, waardoor ze steeds meer complexere teksten en opdrachten aankunnen.

Leerkrachten merken dat leerlingen actiever deelnemen aan gesprekken, vaktaal sneller oppikken en nieuwe teksten gemakkelijker begrijpen. Bovendien groeit het leesplezier doordat leerlingen zelf boeken kunnen kiezen die aansluiten bij hun interesse binnen het thema. Door de verschillende soorten teksten, is er een keuzevrijheid bij de leerling waardoor de leesmotivatie en het leesplezier versterkt worden.

Hoe start je? Themaplein maakt thematisch lezen voor jouw groep direct mogelijk!

Motivatie verhogen

Door interesse-gedreven thema’s en keuzevrijheid daarbinnen. In elk themaplein pakket zitten er verschillende soorten boeken die aansluiten bij het thema van jouw methode.

Gerichte leeskilometers

Met rijke, gevarieerde teksten binnen één samenhangend kader voor het thema in jouw groep.

Kennisopbouw staat centraal

Waardoor leerlingen teksten beter begrijpen en makkelijker verbanden leggen. Daarnaast is het thematisch lezen juist voor het uitbreiden van de woordenschat van belang.

Het werkgeheugen ontlast

Lezen en de zaakvakken combineren, zorgt voor een bredere algemene kennis, meer verbanden leggen en een dieper begrip van het onderwerp.

De rol van de leraar

Doordat de leerkracht de boeken zo uit het pakket kan halen, bespaart dit tijd. De leerkracht kan zich focussen op de lessen, leesdoelen en het voorbereiden van het thema.

Met Themaplein versterk je je thematisch onderwijs, doordat je kant-en-klare boekenpakketten hebt die 100% aansluiten bij je taal-, lees- of wereldoriëntatie-methode(s). Pakketten die zijn samengesteld door leesspecialisten i.c.m. methodemakers, waardoor de pakketten 100% aansluiten bij de thema’s en didactiek van de methode. Er zijn kant-en-klare boekenpakketten bij o.a. Blink, Faqta, Code D, Estafette, Naut Meander Brandaan, Staal én nog veel meer methodes.

Als leerkracht bespaar je je een hoop tijd, doordat je geen boeken hoeft te zoeken, beoordelen of samen hoeft te stellen. Themaplein ondersteunt het werken aan de kerndoelen voor taal en lezen en sluit aan bij de uitgangspunten van het Masterplan Basisvaardigheden.

 

Ben je benieuwd naar de pakketten bij jouw methode of wil je meer over Themaplein weten?

Bekijk alle pakketten